Σε ένα παρακμιακό μοτέλ, που μοιάζει ακόμα πιο μίζερο λόγω θολωμένης ασπρόμαυρης φωτογραφίας, ένας τύπος καπνίζει ασταμάτητα, ψάχνει στις αγγελίες για δουλειά σε γραφείο κηδειών, φλερτάρει με αλλοδαπή ελευθέρων ηθών ώσπου της προτείνει γάμο, ενώ παράλληλα -σε άλλο χρόνο- τον βλέπουμε να ετοιμάζεται για μια κηδεία. Είναι ο Βίνσεντ Γκάλο, ο γνωστός Αμερικανός καρατερίστας που είχε πρωτοβγεί στη σκηνοθεσία το 2002 με εκείνο το εξωφρενικό «Brown bunny».

Το παρόν φιλμ, το ίδιο sui generis με το προηγούμενο, έχει τίτλο «Υποσχέσεις γραμμένες στο νερό» και συμμετέχει στο επίσημο διαγωνιστικό της Μόστρα. Διαρκεί μόλις 75 λεπτά, που όμως μοιάζουν 75 ώρες ελέω των ναρκισσιστικών εμμονών του δημιουργού και πρωταγωνιστή του. Ας μην τον αδικούμε, πάντως. Στην έτερη ταινία που τον βρίσκει στο διαγωνιστικό, ως σκέτα ηθοποιό, είναι άκρως πειστικός -ίσως και για βραβείο- σε έναν ολότελα βουβό ρόλο.

Παίζει τον Αφγανό αντάρτη που αιχμαλωτίζεται από τον αμερικανικό στρατό, αλλά καταφέρνει να αποδράσει και επιδίδεται σε έναν σκληρό αγώνα επιβίωσης στη χιονισμένη πολωνική ύπαιθρο - κοντά σε ένα στρατόπεδο που έχουν στήσει οι Αμερικανοί για να ανακρίνουν υπόπτους για τρομοκρατία (υπάρχει, λοιπόν, κι ένα Γκουαντάναμο σε ευρωπαϊκό έδαφος;). «Essential killing» λέγεται το φιλμ και είναι σκηνοθετημένο από τον Πολωνό Γέρζι Σκολιμόφσκι με τους τρόπους και τους ρυθμούς μιας χωρίς νεκρούς χρόνους περιπέτειας καταδίωξης.

Οσο για το εκτός συναγωνισμού κομμάτι, το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό φέτος μοιάζει να είναι ο πλούτος των ντοκιμαντέρ που υπογράφουν διάσημοι σκηνοθέτες αλλά και ηθοποιοί. Με το «Passione» ο ιταλικής καταγωγής Τζον Τουρτούρο αποτίει φόρο τιμής στο ναπολιτάνικο τραγούδι.

Με το «Ενα γράμμα στον Ελία» ο Μάρτιν Σκορσέζε αφιερώνει τη δική του 60λεπτη φιλμική επιστολή λατρείας και θαυμασμού στον Ελία Καζάν, χρησιμοποιώντας ως «μεσάζοντα» τον ειδικευμένο επί του υποκειμένου κριτικό και ιστορικό κινηματογράφου Κεντ Τζόουνς.

Και με το «Είμαι ακόμα εδώ» ο Κέισι Αφλεκ προσπαθεί να φωτίσει τους λόγους που ο κουνιάδος του, Χοακίν Φίνιξ, αποφάσισε να εγκαταλείψει την ηθοποιία για να δοκιμάσει την τύχη του ως γενειοφόρος εκπρόσωπος της ραπ μουσικής. Κι αν το τελευταίο ακούγεται από ελάχιστα έως καθόλου ενδιαφέρον, δεν πειράζει, έχουμε ακόμα να περιμένουμε τον αδελφό του Κέισι, τον Μπεν Αφλεκ, που ετοιμάζεται να «προσγειωθεί» σε λίγες ώρες στο Λίντο με το αστυνομικό δράμα «The town», τη νέα του πολυσυζητημένη οσκαρικής φιλολογίας σκηνοθετική δουλειά.

«Casus belli»
Εξυπνο, αιχμηρό, άκρως παραστατικό σχόλιο κατά του καταναλωτισμού το 11λεπτο φιλμ «Casius belli» του δικού μας Γιώργου Ζώη. Συμφώνησε και το κοινό με το βροντερό του χειροκρότημα. Ας ελπίσουμε το ίδιο να κάνει και η κριτική επιτροπή του τμήματος «Orrizonti» με κάποιο βραβείο.

ethnos.gr

Με το ντοκιμαντέρ «Γράμμα στον Ηλία» του Μάρτιν Σκορτσέζε, αφιερωμένο στον Ηλία Καζάν, τις ταινίες «Σιωπηλές ψυχές» του Ρώσου Αλεξέι Φεντορτσένκο, «Post Mortem» του Χιλιανού Πάμπλο Λαρέν, «Meek’s Cutoff», γουέστερν της Κέλι Ρέισχαρντ και «Potiche» του Γάλλου Φρανσουά Οζόν, καθώς και μια πορεία διαμαρτυρίας ενάντια στην εγκατάσταση εργοστασίου πυρηνικής ενέργειας, πέρασε το πρώτο Σαββατοκύριακο του 67ου κινηματογραφικού φεστιβάλ της Βενετίας.

Στις «Σιωπηλές ψυχές», ο Ρώσος Αλεξέι Φεντορτσένκο αφηγείται την ιστορία δυο φίλων, που ξεκινούν σ’ ένα ταξίδι για να κηδέψουν τη γυναίκα του ενός. Ταξίδι που έχει σχέση με τις παραδόσεις των Μέργια, μιας αρχαίας φιλανδο-ουγγρικής φυλής που κάποτε είχε εγκατασταθεί στην κεντροδυτική Ρωσία όπου ζουν οι δυο ήρωες. Ο σκηνοθέτης αφηγείται με λιτά, όμορφα από εικαστικής πλευράς, πλάνα, τη μεγάλη αυτή πορεία τους μέσα από έρημες εκτάσεις, καθώς την ιεροτελεστία της ταφής, χρησιμοποιώντας ενδιάμεσα και σκηνές φλας-μπακ γύρω από τη σχέση του ενός με τη νεκρή γυναίκα του. Μια όμορφη ελεγειακή ταινία για τον έρωτα αλλά και το θάνατο, με αρκετές πιθανότητες για κάποια βράβευση.

Η ταινία «Κάπου» («Some- where») της Σοφίας Κόπολα και οι «Σιωπηλές ψυχές» του Αλεξέι Φεντορτσένκο, που προβλήθηκαν στο διαγωνιστικό τμήμα, έδωσαν μια ξεχωριστή νότα στο φεστιβάλ.

Η Σοφία Κόπολα ανάμεσα στους εξαιρετικούς ηθοποιούς της: Στίβεν Ντορφ και Ελ Φάνινγκ Το απόγευμα του Σαββάτου είχαμε και μια μεγάλη πορεία διαμαρτυρίας από κατοίκους της Βενετίας, ενάντια στο σχέδιο του Μπερλουσκόνι να δημιουργηθεί εργοστάσιο πυρηνικής ενέργειας 20 χιλιόμετρα από την ιστορική Πλατεία του Σαν Μάρκο.

Με το τίμημα της δημοσιότητας και τα αδιέξοδα στα οποία οδηγούνται αρκετοί σταρ του Χόλιγουντ καταπιάνεται στο «ρόουντ-μούβι» της «Πουθενά», η Σοφία Κόπολα, την οποία το κοινό υποδέχθηκε με ένα πολύ θερμό χειροκρότημα. Ο Ιταλοαμερικανός ήρωάς της, Τζόνι Μάρκο (ένας πολύ εκφραστικός Στίβεν Ντορφ), είναι ένας αποξενωμένος από την οικογένειά του νεαρός σταρ. Στο καλογραμμένο σενάριό της η Κόπολα τον παρουσιάζει να περνάει τα βράδια του σε γλέντια στο περιβόητο ξενοδοχείο «Chateau Marmont» του Λος Αντζελες, είτε ξαπλωμένος μόνος στο δωμάτιό του να παρακολουθεί ιδιωτικό lap dance από δυο ξανθές χορεύτριες (οι δίδυμες αδερφές, γνωστά μοντέλα του Πλεϊμπόι, Σάρον). Στη διάρκεια της ημέρας, τρέχει σε φωτογραφήσεις, συνεντεύξεις Τύπου (όπου αντιμετωπίζει συχνά ηλίθιες ερωτήσεις) ή στο Μιλάνο, για να παραλάβει το γελοίο «Βραβείο της Γάτας».

Ομως, πίσω από τη λουστραρισμένη επιφάνεια, είναι ένας κενός, χωρίς κανέναν σκοπό στη ζωή του, άνθρωπος. Ολα αυτά μέχρι που η γυναίκα του τού αφήνει για λίγο την εντεκάχρονη κόρη τους, Κλεό (πραγματική αποκάλυψη η μικρή Ελ Φάνινγκ). Η επαφή του μαζί της του δίνει την ευκαιρία να ζήσει πιο ανθρώπινα και ν' αρχίσει να διερωτάται για την ίδια την ύπαρξή του. Ταινία αυτογνωσίας, το «ρόουντ-μούβι» της Κόπολα αφηγείται την πορεία του ήρωά της μ' ένα μινιμαλιστικό, ρεαλιστικό στιλ, που θυμίζει τις πρώτες ταινίες του Τζιμ Τζάρμους και το δικό της, «Χαμένοι στη μετάφραση». Στα «συν», η σχεδόν ντοκιμαντερίστικη αντιμετώπιση της φωτογραφίας του Ελληνοαμερικανού Χάρι Σαββίδη και οι πολύ καλές ερμηνείες των δύο πρωταγωνιστών.

Διαφορετικό «ρόουντ-μούβι» είναι η ελεγειακή ταινία «Σιωπηλές ψυχές» του Φεντορτσένκο. Είναι η ιστορία δύο φίλων, του Μίρον και του Αϊστ, οι οποίοι, όταν η γυναίκα του πρώτου πεθαίνει, ξεκινούν ένα ιδιάζον «ταξίδι αποχωρισμού», σύμφωνα με την ιεροτελεστία της κουλτούρας των Μέργια, μιας αρχαίας φινλανδο-ουγγρικής φυλής που κάποτε είχε εγκατασταθεί στην κεντροδυτική Ρωσία. Με την κάμερα να καταγράφει με λεπτομέρειες τη μοναχική πορεία τους σε έρημες, αχανείς εκτάσεις, και την όμορφη ιεροτελεστία της ταφής, αλλά και με φλας-μπακ σε ερωτικές στιγμές του Μίρον με τη γυναίκα του, ο Φεντορτσένκο υπογράφει ένα λυρικό ποίημα στον έρωτα, στη ζωή και στον θάνατο.

Σκηνές με Γιαλέλη

Με σκηνές του Στάθη Γιαλέλη από το «Αμέρικα, Αμέρικα» αρχίζει το ωριαίο ντοκιμαντέρ «Γράμμα στον Ηλία», των Μάρτιν Σκορσέζε και Κεντ Τζόουνς. Απλή, ωραία, συγκινητική ταινία-ύμνος στο έργο του μεγάλου Ηλία Καζάν, με φωτογραφικό υλικό και αποσπάσματα από τις διάφορες ταινίες του και με τον Σκορσέζε να τονίζει τον ρόλο που έπαιξαν στη δική του καριέρα.

Ενα αυστηρό, ελλειπτικό, ερμητικό στιλ κυριαρχεί στην ταινία «Post Mortem» («Νεκροψία») του Χιλιανού Πάμπλο Λαρέν. Παρουσιάζει μια εικόνα της φρικτής κατάστασης στη Χιλή του Πινοσέτ, μέσα από τη ζωή ενός δημόσιου υπαλλήλου στο τμήμα νεκροψίας του νοσοκομείου του Σαντιάγο, το 1973.

Μπορεί στο ασυνήθιστο γουέστερν «Meek's Cutoff» της Κέλι Ράιτσαρντ («Γουέντι και Λούσι») να μη συμβαίνει σχεδόν τίποτα -μια μικρή ομάδα αποίκων ταξιδεύει για να εγκατασταθεί στην Αγρια Δύση-, αλλά η χρήση των χώρων, οι άνθρωποι, χαμένοι στις απέραντες, αφιλόξενες πεδιάδες, οι σιωπές, η συμπαθητική -πολύ ανθρώπινη- ρεαλιστική ματιά της σκηνοθέτιδος πάνω στα πρόσωπα, αλλά κι ένα μικρό ξέσπασμα που κινδυνεύει να καταστρέψει τη σχέση ανάμεσα στα πρόσωπα, μου θύμισαν τα πολύ προσωπικά γουέστερν («The Shooting», «Ride the Whirlwind») του Μόντι Χέλμαν.

Και η Ντενέβ, δήμαρχος

Ιδιαίτερα διασκεδαστική ήταν η γαλλική ταινία «Potiche» του Φρανσουά Οζόν, βασισμένη σε ένα επιτυχημένο θεατρικό έργο του '80. Η Κατρίν Ντενέβ, συζύγος εργοστασιάρχη σε επαρχιακή πόλη της Γαλλίας του 1977, από «Potiche» («γλάστρα» του σπιτιού) μετατρέπεται σταδιακά σε απελευθερωμένη γυναίκα, όταν αναγκάζεται να αναλάβει τη διεύθυνση του εργοστασίου. Τελικά, αγωνίζεται ενάντια στον νυν δήμαρχο και πρώην εραστή της (ένας απολαυστικός Ζεράρ Ντεπαρντιέ) στις δημοτικές εκλογές.

Στην εκτός διαγωνιστικού μέρους «Δυναστεία των δολοφόνων», ο Κινέζος σκηνοθέτης Τζον Γου, που την Παρασκευή τιμήθηκε με το Ειδικό Χρυσό Λιοντάρι για το σύνολο του έργου του, παρουσιάζει με επικό στιλ μια μεσαιωνική περιπέτεια με ηρωίδα μια γυναίκα-άσο του κουνγκ φου, που συγκρούεται με διάφορες ομάδες δολοφόνων. Μια απολαυστική περιπέτεια, διανθισμένη με εντυπωσιακές συγκρούσεις κουνγκ φου, στημένες με χορογραφική μαεστρία.

enet.gr